20 Yanvar müstəqilliyə gedən yolun şərəf və qan yaddaşı, Azərbaycan xalqının həm böyük faciəsi, həm də milli qürur günüdür.
36 il əvvəl, 1990-cı ilin yanvarında Azərbaycan xalqı öz azadlığı və ərazi bütövlüyü uğrunda mübarizəyə qalxaraq dünya tarixinə silinməz bir imza atdı. 20 Yanvar yalnız təqvimdə qırmızı hərflərlə qeyd olunan matəm günü deyil, həm də xalqımızın əyilməz iradəsinin simvoludur.
Hadisələrin arxa fonu: Niyə 20 yanvar?
1980-ci illərin sonlarında Ermənistanın Azərbaycana qarşı ərazi iddiaları və SSRİ rəhbərliyinin bu münaqişədə tutduğu ədalətsiz mövqe Bakıda kütləvi etirazlara səbəb oldu. Xalqın azadlıq səsini boğmaq və milli oyanışın qarşısını almaq üçün sovet imperiyası qanlı bir plana əl atdı.
"Zərbə" Əməliyyatı: O Gecə Nələr Oldu?
1.19 yanvarı 20-nə bağlayan gecə sovet ordusunun zirehli texnikası və xüsusi təyinatlı dəstələri Bakıya daxil oldu.
2.Əməliyyat başlamazdan əvvəl Azərbaycan Televiziyasının enerji bloku partladıldı. Xalq nə baş verdiyindən xəbərsiz oldu.
3.Tanklar və əsgərlər küçələrə çıxan silahsız mülki əhalini, yaşlıları, qadınları və hətta uşaqları hədəfə aldı.
4.Həmin gecə beynəlxalq hüquq normaları ayaq altına atıldı — yaralıları daşıyan təcili yardım maşınları və həkimlər belə atəşə tutuldu.
Şəhidlər Xiyabanı: Azadlığın müqəddəs məkanı
Bu qanlı cinayət nəticəsində 150-yə yaxın insan qətlə yetirildi, 700-dən çox şəxs yaralandı. Lakin imperiya öz məqsədinə çata bilmədi. Yanvarın 22-də Bakıda keçirilən milyonluq dəfn mərasimi bütün dünyaya sübut etdi ki, Azərbaycan xalqını qorxu ilə təslim etmək mümkün deyil.
"20 Yanvar hadisəsi xalqımızın qəhrəmanlıq salnaməsidir. Bu, Azərbaycanın müstəqillik yolunun dönüş nöqtəsidir."
20 Yanvarın tarixi əhəmiyyəti
Bu hadisə sovet rejiminin süqutunu sürətləndirdi və Azərbaycanın müstəqilliyini bərpa etməsi üçün mənəvi zəmin yaratdı. 1990-cı il yanvarın 21-də ümummilli lider Heydər Əliyevin Azərbaycanın Moskvadakı daimi nümayəndəliyinə gələrək bu qırğını törədənləri kəskin pisləməsi və dünyaya bəyan etməsi xalqın sarsılmış inamını özünə qaytardı.
Bu gün Bakının ən yüksək nöqtəsində yerləşən Şəhidlər Xiyabanı hər bir azərbaycanlı üçün and yeridir. Biz azadlığımızın qiymətini o gecə axan qanlarla öyrəndik. 20 Yanvar faciəsinin qurbanlarını dərin ehtiramla anırıq.
Ruhları şad olsun!
Bilman İSAQ
