Çoxları belə hesab edir ki, iş günlərindəki yuxu çatışmazlığını şənbə günü uzun müddət yatmaqla kompensasiya etmək olar, lakin bu, yanlış yanaşmadır.
GunAz.az xəbər verir ki, yuxu rejiminə nəzarət edən insanlar adətən yalnız bir amilə, yuxunun ümumi müddətinə diqqət yetirirlər.
Həftə ortasında az yatıb, şənbə günü bunu balanslaşdırmağa çalışmaq orqanizmin bioloji saatını ciddi şəkildə pozur.
"Earth" nəşri yazır ki, məsələ nə qədər yatmağınızda deyil, nə vaxt oyanmağınızda və bu vaxtın əvvəlki günlərlə üst-üstə düşməsindədir.
Belçikanın Löven Katolik Universitetinin (KU Leuven) yuxu mütəxəssisi doktor Aleksandros Kalkanisin rəhbərlik etdiyi komanda 3000-dən çox qeydi və 59 əsas araşdırmanı təhlil edib. Nəticə dəyişməz qalıb: yuxu müddətindən asılı olmayaraq, eyni saatda yatıb-durmaq (yuxu mütəmadiyi) fiziki və psixi sağlamlıq üçün ən vacib şərtdir.
Mütəxəssislər yuxudan oyanma anını "səhər lövbəri" adlandırırlar. Gözlər açıldıqdan sonra işığın daxil olması orqanizmin sirkad ritmlərini, hormonlarını, bədən temperaturunu və aclıq hissini tənzimləyir. Şənbə günü yuxudan iki saat gec durmaq bütün daxili sistemi yenidən qurulmağa məcbur edir. Araşdırmalar göstərir ki, rejimi pozulmayan insanlarda depressiya riski digərləri ilə müqayisədə 38% daha azdır.
Nizamsız yuxu qrafiki təkcə yorğunluğa deyil, həm də ciddi sağlamlıq problemlərinə yol açır:
Yüksək arterial təzyiq və ürək-damar xəstəlikləri;
Maddələr mübadiləsinin pozulması və çəki artımı;
Qanda şəkərin tənzimlənməsində çətinliklər;
Depressiya və təşviş pozuntusu.
Böyük Britaniyada 60 min yetkin şəxs üzərində aparılan araşdırma göstərib ki, yuxu nizamına ciddi əməl edənlərin ölüm riski 30% daha azdır. Bu göstərici yuxunun müddətindən daha əhəmiyyətli hesab olunur.
Alimlər həftəsonu günortaya qədər yatmağı tövsiyə etmirlər. Əgər cümə günü az yatmısınızsa, şənbə günü gec durmaq əvəzinə, axşam daha tez yatmaq lazımdır. Yuxudan durma vaxtındakı bir saatlıq fərq "yumşaq", iki saat və daha çox fərq isə "riskli" hesab olunur.
Gələcəkdə həkimlərin xəstələrə yalnız "neçə saat yatırsınız?" deyil, həm də "hər gün eyni vaxtda oyanırsınızmı?" sualını verəcəyi gözlənilir. Musavat.com
