Tarixə yazılan qayıdışın BAŞLANĞICI
Ağdamın azad olunması – tarixə yazılan qayıdışın başlanğıcı
Azərbaycanın müasir tarixində ən qürurverici səhifələrdən biri 2020-ci il noyabrın 20-də Ağdam rayonunun işğaldan azad olunması ilə açıldı. Otuz ilə yaxın müddətdə düşmən tapdağı altında qalan, “Qafqazın Xirosiması” adlandırılan Ağdam öz doğma sahiblərinə qayıtdı və bu qayıdış həm siyasi səhnədə, həm də xalqın yaddaşında əbədi iz buraxdı.
Tarixi qələbənin siyasi əsası
Ağdamın azad olunması Azərbaycan Prezidenti, Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən uğurlu diplomatik və hərbi strategiyanın nəticəsidir. 10 noyabr 2020-ci ildə imzalanmış üçtərəfli Bəyanata əsasən Ermənistan qoşunları rayon ərazisini könüllü şəkildə tərk etdi. Bu, Azərbaycanın hərbi-siyasi qələbəsinin ən bariz göstəricilərindən biri olaraq tarixə düşdü.
Prezident İlham Əliyev Ağdama ilk səfəri zamanı qeyd etmişdi:
“Biz bu torpaqlara qalib xalq kimi qayıtdıq. Ağdamı bərpa edəcək, onu yenidən çiçəkləndirəcəyik.”
İşğalın ağır izləri
Ağdam 27 il ərzində tamamilə dağıdılmış, demək olar ki, yaşayış üçün yararsız vəziyyətə salınmışdı. Şəhər mərkəzi, kəndlər, tarixi abidələr, mədəniyyət ocaqları Ermənistan silahlı qüvvələri tərəfindən məqsədli şəkildə viran edilmişdi. Minlərlə hektar ərazi minalarla çirkləndirilmiş, təbiətə ciddi ziyan vurulmuşdu.
Bu dağıntılar beynəlxalq media və araşdırma missiyaları tərəfindən də “tamamilə yerlə-yeksan edilmiş şəhər” kimi təsvir olunurdu.
Böyük Qayıdışın başlanğıcı
Ağdamın azad edilməsindən sonra bölgədə genişmiqyaslı bərpa və yenidənqurma işlərinə start verildi. Qısa müddət ərzində:
Ağdam şəhərinin Baş planı təsdiq olundu;
İlk dövlət obyektlərinin təməlləri qoyuldu;
Zərərsizləşdirmə (mina təmizləmə) əməliyyatları sürətləndirildi;
Yeni yollar, körpülər və kommunikasiya xətləri çəkildi;
Ağdam Sənaye Parkı və “Ağıllı şəhər” konsepsiyası çərçivəsində layihələr hazırlanmağa başladı.
Ağdam həm iqtisadi, həm də mədəni mərkəz kimi yenidən formalaşır. Rayonun tarixi kimliyinin bərpası, məscidlərin, qəbiristanlıqların, mədəniyyət abidələrinin restorasiya olunması da bərpa proqramının vacib istiqamətlərindəndir.
Qarabağın giriş qapısı – strateji əhəmiyyət
Ağdamın azad olunması yalnız siyasi və mənəvi deyil, həm də strateji baxımdan böyük əhəmiyyət daşıyır. Rayonun əsas yollar, təbii resurslar və Qarabağa açılan giriş qapısı kimi mövqeyi regionun gələcək inkişafında mühüm rol oynayır. Ağdamdan keçən nəqliyyat xətləri Qarabağın digər bölgələrinə inteqrasiyanı sürətləndirir və iqtisadi canlanmaya təkan verir.
Ağdama qayıdış – xalqın ən böyük arzusu
Bu gün Ağdamın azad olunması ilə başlayan dövr həm də köçkünlərin illərlə gözlədiyi qayıdış ümidini gerçəkliyə çevirir. Artıq bir neçə yaşayış massivinin təməli qoyulub və yaxın illərdə ilk sakinlərin qayıdışı planlaşdırılır.
Ağdamlılar üçün bu torpaq sadəcə vətənin bir parçası deyil – doğma yurd, ata ocağı, itirilmiş xatirələrin yenidən canlandığı məkandır.
Nəticə
Ağdamın işğaldan azad edilməsi Azərbaycan dövlətinin gücünü, xalqın birliyini və ədalətin bərpasını göstərən tarixi hadisədir. Bu gün Ağdamda baş verən hər bir yenilik Azərbaycanın gələcəyə doğru atdığı qətiyyətli addımın göstəricisidir. Qarabağın inkişafı, müasir infrastruktur və həyat dolu şəhər modeli Ağdamı yaxın illərdə regionun ən nümunəvi məkanlarından birinə çevirəcək.
Azərbaycanın müasir tarixində ən qürurverici səhifələrdən biri 2020-ci il noyabrın 20-də Ağdam rayonunun işğaldan azad olunması ilə açıldı. Otuz ilə yaxın müddətdə düşmən tapdağı altında qalan, “Qafqazın Xirosiması” adlandırılan Ağdam öz doğma sahiblərinə qayıtdı və bu qayıdış həm siyasi səhnədə, həm də xalqın yaddaşında əbədi iz buraxdı.
Tarixi qələbənin siyasi əsası
Ağdamın azad olunması Azərbaycan Prezidenti, Ali Baş Komandan İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən uğurlu diplomatik və hərbi strategiyanın nəticəsidir. 10 noyabr 2020-ci ildə imzalanmış üçtərəfli Bəyanata əsasən Ermənistan qoşunları rayon ərazisini könüllü şəkildə tərk etdi. Bu, Azərbaycanın hərbi-siyasi qələbəsinin ən bariz göstəricilərindən biri olaraq tarixə düşdü.
Prezident İlham Əliyev Ağdama ilk səfəri zamanı qeyd etmişdi:
“Biz bu torpaqlara qalib xalq kimi qayıtdıq. Ağdamı bərpa edəcək, onu yenidən çiçəkləndirəcəyik.”
İşğalın ağır izləri
Ağdam 27 il ərzində tamamilə dağıdılmış, demək olar ki, yaşayış üçün yararsız vəziyyətə salınmışdı. Şəhər mərkəzi, kəndlər, tarixi abidələr, mədəniyyət ocaqları Ermənistan silahlı qüvvələri tərəfindən məqsədli şəkildə viran edilmişdi. Minlərlə hektar ərazi minalarla çirkləndirilmiş, təbiətə ciddi ziyan vurulmuşdu.
Bu dağıntılar beynəlxalq media və araşdırma missiyaları tərəfindən də “tamamilə yerlə-yeksan edilmiş şəhər” kimi təsvir olunurdu.
Böyük Qayıdışın başlanğıcı
Ağdamın azad edilməsindən sonra bölgədə genişmiqyaslı bərpa və yenidənqurma işlərinə start verildi. Qısa müddət ərzində:
Ağdam şəhərinin Baş planı təsdiq olundu;
İlk dövlət obyektlərinin təməlləri qoyuldu;
Zərərsizləşdirmə (mina təmizləmə) əməliyyatları sürətləndirildi;
Yeni yollar, körpülər və kommunikasiya xətləri çəkildi;
Ağdam Sənaye Parkı və “Ağıllı şəhər” konsepsiyası çərçivəsində layihələr hazırlanmağa başladı.
Ağdam həm iqtisadi, həm də mədəni mərkəz kimi yenidən formalaşır. Rayonun tarixi kimliyinin bərpası, məscidlərin, qəbiristanlıqların, mədəniyyət abidələrinin restorasiya olunması da bərpa proqramının vacib istiqamətlərindəndir.
Qarabağın giriş qapısı – strateji əhəmiyyət
Ağdamın azad olunması yalnız siyasi və mənəvi deyil, həm də strateji baxımdan böyük əhəmiyyət daşıyır. Rayonun əsas yollar, təbii resurslar və Qarabağa açılan giriş qapısı kimi mövqeyi regionun gələcək inkişafında mühüm rol oynayır. Ağdamdan keçən nəqliyyat xətləri Qarabağın digər bölgələrinə inteqrasiyanı sürətləndirir və iqtisadi canlanmaya təkan verir.
Ağdama qayıdış – xalqın ən böyük arzusu
Bu gün Ağdamın azad olunması ilə başlayan dövr həm də köçkünlərin illərlə gözlədiyi qayıdış ümidini gerçəkliyə çevirir. Artıq bir neçə yaşayış massivinin təməli qoyulub və yaxın illərdə ilk sakinlərin qayıdışı planlaşdırılır.
Ağdamlılar üçün bu torpaq sadəcə vətənin bir parçası deyil – doğma yurd, ata ocağı, itirilmiş xatirələrin yenidən canlandığı məkandır.
Nəticə
Ağdamın işğaldan azad edilməsi Azərbaycan dövlətinin gücünü, xalqın birliyini və ədalətin bərpasını göstərən tarixi hadisədir. Bu gün Ağdamda baş verən hər bir yenilik Azərbaycanın gələcəyə doğru atdığı qətiyyətli addımın göstəricisidir. Qarabağın inkişafı, müasir infrastruktur və həyat dolu şəhər modeli Ağdamı yaxın illərdə regionun ən nümunəvi məkanlarından birinə çevirəcək.
lhamə ABADOVA