27 fevral tarixi dünya və Azərbaycan tarixində siyasi qərarlar, elmi nailiyyətlər, faciəvi hadisələr və mədəni dönüş nöqtələri ilə yadda qalıb. Bu gün müxtəlif dövrlərdə cəmiyyətlərin taleyinə təsir edən mühüm hadisələr baş verib.

 Azərbaycanda 27 Fevral

 Xocalı soyqırımının növbəti günü – 1992

1992-ci ilin 26 fevralında baş verən Xocalı soyqırımı faciəsinin dəhşətli nəticələri 27 fevralda daha aydın şəkildə üzə çıxdı. Səhər saatlarından etibarən Xocalıdan sağ çıxan sakinlərin bir hissəsi Ağdam istiqamətinə çata bildi. Həmin gün hadisənin miqyası, mülki əhaliyə qarşı törədilən zorakılıqlar və insan itkiləri barədə ilk geniş məlumatlar yayıldı.

Rəsmi məlumatlara əsasən, soyqırım nəticəsində 613 nəfər qətlə yetirilib, yüzlərlə insan yaralanıb və itkin düşüb. 27 fevral həm də beynəlxalq ictimaiyyətin diqqətini bu hadisəyə yönəltmək baxımından dönüş nöqtəsi oldu.

 Xocalı faciəsinin beynəlxalq tanınması istiqamətində addımlar

Sonrakı illərdə 27 fevral tarixində dünyanın müxtəlif ölkələrində anım mərasimləri, konfranslar və tədbirlər keçirilib. Bir sıra ölkələrin parlamentləri və ABŞ-ın bəzi ştatları Xocalı hadisələrini soyqırımı və ya kütləvi qətliam kimi tanıyıb. Bu tarix Azərbaycan diplomatiyası üçün mühüm yaddaş və mübarizə günlərindən biri hesab olunur.

 Dünyada 27 Fevral

 Reyxstaq yanğını – 1933

27 fevral 1933-cü ildə Almaniya parlament binası – Reichstag building – yandırıldı. Bu hadisə tarixə “Reyxstaq yanğını” kimi düşdü. Yanğından sonra hakimiyyətdə olan Adolf Hitler və Nasist Partiyası fövqəladə vəziyyət elan edərək vətəndaş hüquqlarını məhdudlaşdırdı.

Bu hadisə Almaniyada totalitar rejimin qurulmasına və nasistlərin tam hakimiyyət əldə etməsinə zəmin yaratdı. Reyxstaq yanğını II Dünya müharibəsinə aparan siyasi proseslərin əsas mərhələlərindən biri hesab olunur.

 Dominikan Respublikasının müstəqilliyi – 1844

27 fevral 1844-cü ildə Dominikan Respublikası Haitidən müstəqilliyini elan etdi. Bu hadisə ölkənin milli tarixində ən önəmli günlərdən biri sayılır və hər il təntənə ilə qeyd olunur. Müstəqillik hərəkatının əsas liderlərindən biri Juan Pablo Duarte olmuşdur.

 Çernobıl Atom Elektrik Stansiyasında tikintinin başlanması – 1970

27 fevral 1970-ci ildə Ukraynada yerləşən Chernobyl Nuclear Power Plant-ın tikintisinə başlanıldı. Bu stansiya 1986-cı ildə baş verən məşhur Çernobıl faciəsi ilə dünya tarixinə düşdü. 27 fevral həmin obyektin inşasının rəsmi başlanğıc tarixi kimi qeyd olunur.

 Beynəlxalq Qütb Ayısı Günü

Hər il 27 fevral dünyada Beynəlxalq Qütb Ayısı Günü kimi qeyd edilir. Bu günün məqsədi iqlim dəyişikliyi nəticəsində təbii yaşayış mühiti təhlükə altında olan qütb ayılarının qorunmasına diqqət çəkməkdir. Ekoloji təşkilatlar bu tarixdə maarifləndirici kampaniyalar təşkil edir.

 27 Fevralda Doğulan Məşhurlar

• 1807 – Henry Wadsworth Longfellow – Amerika şairi

• 1932 – Elizabeth Taylor – Hollivud aktrisası

• 1981 – Josh Groban – Amerikalı müğənni

 27 Fevralda Vəfat Edənlər

• 1936 – Ivan Pavlov – Nobel mükafatçısı, fizioloq

• 1998 – George H. Hitchings – Nobel mükafatçısı alim

27 fevral həm Azərbaycan, həm də dünya tarixində mühüm hadisələrlə yadda qalıb. Bu tarix siyasi dönüş nöqtələri, milli müstəqillik hərəkatları və faciəvi hadisələrlə yanaşı, elm və mədəniyyət sahəsində önəmli şəxslərin doğum və vəfat günləri ilə də əlamətdardır.

Gülnarə SAF

скачать dle 12.1